BLOG | 24 Th07 2021
Sự quan trọng của ánh sáng trong thiết kế kiến trúc và nội thất

Ánh sáng có vai trò rất quan trọng trong thiết kế kiến trúc và nội thất bên cạnh tính thẩm mỹ và công năng sử dụng. Vì thế, ánh sáng là yếu tố mà Royal Space rất chú ý khi bắt tay vào khảo sát và thiết kế các công trình cho khách hàng.

Ánh sáng đóng vai trò quan trọng đối với công trình kiến trúc

Ánh sáng chính là chiếc chìa khóa làm duyên dáng các bình diện, làm nổi bật thêm các khối hình trong không gian ba chiều. Ánh sáng có thể làm thay đổi không gian kiến trúc, đồng nhất hoá không gian, phát hiện và làm nổi bật bề mặt, che giấu hoặc kiểm soát bề mặt, làm cho công trình cao lên hoặc thấp đi, ...

Trong tổng thế kiến trúc, ánh sáng làm nổi bật các nét riêng biệt của từng hình dáng, cá thể, trong tổng thể hài hoà có sự đan xen phong phú. Và là cầu nối đóng vai trò trò trung gian tạo sự hoà hợp giữa công trình kiến trúc với môi trường xung quanh. 

Qua đó, thể hiện một các hoàn hảo những ý niệm ẩn chứa trong ý đồ sáng tạo nghệ thuật công trình của người thiết kế. Và làm tăng giá trị nghệ thuật của công trình kiến trúc.
Bên cạnh đó, ánh sáng với màu sắc không những tạo sự bắt mắt mà nó còn phản ánh được cái hồn của đối tượng được chiếu sáng. 

Vai trò của ánh sáng đối với không gian nội thất

Ánh sáng có vai trò quan trọng trong không gian nội thất. Ánh sáng vừa là chất xúc tác giúp hoàn thiện kiến trúc vừa là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến vẻ đẹp thẩm mỹ của không gian.

Trong thiết kế nội thất, có hai loại ánh sáng được sử dụng là ánh sáng tự nhiên và ánh sáng nhân tạo:

–  Ánh sáng tự nhiên: loại ánh sáng phát ra từ những thực thể trong tự nhiên như mặt trời… Nguồn ánh sáng này được Royal Space sử dụng trong thiết kế nhà ở thông qua hệ thống cửa, giếng trời… mặc dù không thể điều chỉnh được ánh sáng này nhưng chúng ta có thể sử dụng các dụng cụ hỗ trợ để điều chỉnh cường độ. Quá trình sử dụng, thiết kế ánh sáng tự nhiên trong trang trí nội thất sẽ làm cho căn phòng trở nên thoáng, rộng và làm nổi bật những vật thể trong phòng. Các kiến trúc sư hoàn toàn có thể sử dụng bóng đổ của các chi tiết như cột, đà, tường … để tạo ra các khoảng sáng tối.

–  Ánh sáng nhân tạo: là nguồn sáng do con người tạo ra thông qua các công cụ phát sáng như đèn điện… Với loại ánh sáng này chúng ta có thể chủ động điều chỉnh bằng cách bố trí các loại đèn khác nhau ở bất kỳ vị trí nào mà chúng ta mong muốn.

Việc sử dụng ánh sáng trong thiết kế nội thất còn có tác dụng:

–  Ngăn chia không gian ước lệ.

–  Tạo cho người sử dụng cảm giác không gian được phóng to hay thu nhỏ, xa hay gần. Một phương án thiết kế thành công là một phương án có sự kết hợp hài hòa giữa ánh sáng tự nhiên và ánh sáng nhân tạo.

Với nhiều năm kinh nghiệm, Royal Space xin đưa ra một số lưu ý trong thiết kế ánh sáng:

–  Kiến trúc sư phải xây dựng ý tưởng từ khi phác thảo bản vẽ để biết khu vực nào cần chiếu sáng, sử dụng nguyên lý chiếu sáng nào, mục đích chiếu sáng là gì, dùng ánh sáng loại gì, vị trí nguồn sáng… Từ đó mới hình thành cơ sở để chọn những kiểu đèn, loại bóng đèn phù hợp. Một thiết kế chiếu sáng không tốt có thể làm hỏng không gian, hay thiết kế quá phức tạp có thể gây lãng phí và khó khăn khi sử dụng.

–  Trong quá trình thiết kế hệ thống chiếu sáng cần phải tính toán, nghiên cứu kỹ lưỡng các yếu tố tự nhiên như hướng đất, hướng gió, hướng ánh sáng để bố trị hợp lý về thông thủy và mọi không gian trong nhà đều có được sự thông thoáng, có ánh sáng tự nhiên một cách hài hòa, khoa học nhất.

–  Trong thiết kế nội thất, người ta thường sử dụng kết hợp cả ánh sáng trực tiếp và ánh sáng gián tiếp. Với các căn phòng có diện tích lớn có thể sử dụng nhiều đèn hắt từ trên trần xuống hoặc sử dụng một đèn trùm ở trung tâm kết hợp với các bóng nhỏ ở các góc nhà. Với các phòng nhỏ nên sử dụng đèn neon để giảm nhiệt cho căn phòng.

Tuỳ theo công năng của từng căn phòng mà nên sử dụng những loại đèn cho phù hợp. Phòng khách có thể sử dụng cường độ ánh sáng mạnh hơn, nhiều bóng hơn các phòng khác. 

Phòng ngủ nên sử dụng những ánh sáng dịu với điểm nhấn nhẹ nhàng như bóng đèn ngủ, đèn bàn tạo cảm giác nhẹ nhàng thư thái. Phòng ăn thì nên sử dụng ánh sáng nhẹ nhàng sẽ tạo cảm giác ăn ngon miệng hơn.

Tuy nhiên, kiến trúc sư cần chú ý tới yếu tố cân bằng. Bởi nếu sử dụng nhiều bóng đèn trong một căn phòng sẽ làm không gian kiến trúc rối rắm và làm tăng nhiệt độ trong phòng, tạo cảm giác bất an. Và nếu quá ít đèn sẽ làm cho căn phòng trở nên đơn điệu, nhàm chán.

Trong quá trình sinh hoạt, gia chủ hoàn toàn có thể thiết kế và điều chỉnh một vài yếu tố như cửa sổ, cửa kính, màn cửa, bạc che… để tận dụng ánh sáng tự nhiên.

Royal Space thường tư vấn gia chủ sử dụng hệ thống cửa kính để nhận được ánh sáng tự nhiên nhiều hơn. Ánh sáng buổi trưa hè sẽ dịu nhẹ hơn rất nhiều nếu bạn lắp màn sáo vải lưới cho cửa kính. Không gian bên trong vẫn được chiếu sáng, nhưng ánh sáng bị lọc qua lớp vải lưới, sẽ không còn gay gắt. 

Ánh sáng là chiếc chìa khóa cộng hưởng tạo nên hiệu quả thẩm mỹ và mang lại vượng khí cho không gian ngôi nhà. Vì vậy, ánh sáng có vai trò vô cùng quan trọng trong thiết kế nội thất nhà ở, nó như phủ một luồng không khí mới cho không gian nội thất.

Hãy nhớ rằng:  “Trong thiết kế nội thất, bên cạnh yếu tố công năng, ánh sáng đóng vai trò đặc biệt quan trọng – là thành tố chính tạo nên chất lượng thẩm mỹ và cảm xúc cho không gian nội thất.”